Những dấu hiệu tích cực từ những hành động nhỏ như đạp xe, sử dụng sản phẩm thân thiện với môi trường hay trồng cây xanh đang hình thành nên một luồng gió mới trong quá trình sản xuất và tiêu thụ tại khu vực Thanh Hóa, nơi mà chiến dịch “Chuyển dịch xanh” đang được thúc đẩy mạnh mẽ. Dự án điện mặt trời và các giải pháp tiết kiệm năng lượng đã và đang trở thành một phần không thể thiếu trong tiến trình hướng tới mục tiêu trung hòa carbon của Việt Nam.
Mục lục
Chuyển động từ doanh nghiệp lớn tới nhỏ
Tại Thanh Hóa, Dự án Nhà máy Nhiệt điện BOT Nghi Sơn 2 (NS2PC) đã khẳng định mình là một trong những công trình công nghiệp trọng điểm, áp dụng công nghệ siêu tới hạn nhằm tối ưu hóa hiệu suất năng lượng và giảm phát thải khí nhà kính. Vận hành từ năm 2022, nhà máy này mỗi năm cung cấp khoảng 7,8 tỷ kWh điện, góp phần vào an ninh năng lượng quốc gia và thúc đẩy kinh tế khu vực. Đặc biệt, từ tháng 3/2025, NS2PC sẽ cho ra mắt một dự án điện mặt trời áp mái hoàn chỉnh với sức mạnh 518 kWp và hệ thống lưu trữ tiên tiến 1.152 kWh.
Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc của NS2PC, ông Chung Kook Choi, nhấn mạnh: “Dự án này không chỉ là khoản đầu tư vào năng lượng tái tạo; đây còn là cam kết của chúng tôi đối với sự bền vững và tương lai”. Điều này cho thấy sự chuẩn bị của doanh nghiệp trong việc tiết kiệm năng lượng và phát thải khí nhà kính.
Ngoài những “ông lớn” trong ngành năng lượng, rất nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ cũng đang nỗ lực trong việc chuyển đổi quy trình sử dụng năng lượng. Công ty CP Thiết bị giáo dục Hồng Đức đã triển khai nhiều giải pháp tiết kiệm năng lượng như sử dụng ánh sáng tự nhiên và lắp đặt biến tần cho các thiết bị tiêu thụ điện công suất lớn, khiến cho công ty có thể kiểm soát và giảm thiểu mức tiêu thụ điện một cách hiệu quả nhất.
Ngành xi măng cũng chung tay
Một trong những ngành tiêu tốn nhiều điện năng nhất, ngành sản xuất xi măng, đang áp dụng các giải pháp công nghệ để giảm tiêu thụ năng lượng. Tại Công ty Xi măng Long Sơn, hệ thống thu hồi nhiệt dư từ các lò nung clinker mang lại khoảng 260 triệu kWh điện tiết kiệm, tương đương 400 tỷ đồng chi phí năng lượng. Giám đốc sản xuất, ông Trương Văn Lợi chia sẻ: “Chúng tôi sẽ tiếp tục cải tạo hệ thống lò nung để tiết kiệm nhiệt và giảm tỷ lệ clinker trong phối liệu”.
Các giải pháp năng lượng tái tạo và carbon thấp
Xu hướng lắp đặt hệ thống điện mặt trời mái nhà đang ngày càng lan rộng trong cộng đồng doanh nghiệp. Công ty CP Điện Mặt Trời Thái Dương Thanh Hóa là ví dụ điển hình, khi đã tích hợp điện mặt trời vào mô hình chăn nuôi lợn công nghệ cao, giúp cắt giảm khoảng 70% chi phí năng lượng.
Theo thống kê từ Sở Công Thương, khoảng 113 doanh nghiệp trong tỉnh đã lắp đặt hệ thống điện mặt trời mái nhà với tổng công suất 77,522 MWp, ước tính giúp tiết kiệm khoảng 80 – 100 tỷ đồng mỗi năm và giảm phát thải hơn 42.000 tấn CO2.
Hướng tới một mô hình sản xuất bền vững
Tại Nhà máy Dinh dưỡng cây trồng Tiến Nông, mô hình sản xuất bền vững đã trở thành tiêu chuẩn. Với quy mô thiết kế 480.000 tấn/năm, nhà máy chỉ thải khoảng 5 kg rác mỗi ngày nhờ áp dụng các phương pháp sản xuất hiện đại và tái sử dụng nước.
Ông Nguyễn Hồng Phong, Tổng Giám đốc Công ty CP Công Nông nghiệp Tiến Nông, cho biết: “Chúng tôi đang kiểm đếm mức độ phát thải, từ đó định hướng hướng tới trung hòa carbon tại nhà máy vào năm 2025”.
Điểm sáng tiếp theo đến từ Công ty CP Mía đường Lam Sơn (Lasuco), nơi đã ký kết Dự án Giảm phát thải carbon với hai đối tác Nhật Bản. Dự án thử nghiệm mô hình nông nghiệp tái tạo sẽ được triển khai trên 500 ha mía, hướng tới việc giảm thiểu phân bón hóa học và phát thải nitơ oxit.
Tích cực tham gia vào thị trường carbon
Theo lãnh đạo Lasuco, dự án dự kiến mở rộng lên đến 9.000 ha. Hệ thống MRV (Đo lường – Báo cáo – Thẩm tra) sẽ giúp doanh nghiệp thu thập dữ liệu chính xác về mức độ hấp thụ và phát thải carbon từng thửa đất, đồng thời cung cấp thông tin về quy trình sản xuất, nâng cao tính minh bạch và giúp sản phẩm đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu xanh.
Hiện tại, Thanh Hóa có hơn 21.000 doanh nghiệp đang hoạt động trong nhiều lĩnh vực khác nhau, với 60% tổng sản lượng điện toàn tỉnh sử dụng cho khu vực công nghiệp. Trong đó, thị trường carbon đang mở ra cơ hội mới cho ngành mía đường tại Việt Nam, khi Lasuco dự kiến nhận tín chỉ carbon đầu tiên vào năm 2026.
Nông dân tham gia vào quản lý carbon
Ông Lê Văn Phương, Tổng Giám đốc Lasuco, nhấn mạnh tầm quan trọng của các nông dân trong chuỗi sản phẩm: “Họ không chỉ là nhà sản xuất, mà còn là nhà quản lý carbon, trực tiếp tạo ra giá trị xanh và một phần cống hiến vào mục tiêu phát thải ròng bằng 0 mà Việt Nam đã cam kết tại Hội nghị COP26”.
Lasuco mong muốn hình thành chuỗi giá trị nông nghiệp xanh – tuần hoàn – hiện đại, tập trung vào việc giảm thiểu phát thải, bảo vệ môi trường và nâng cao hiệu quả sản xuất.
Tóm lại
Rõ ràng, hành trình hướng tới Net Zero tại Thanh Hóa đang ghi nhận nhiều bước tiến tích cực từ cả doanh nghiệp lớn lẫn nhỏ. Với sự cam kết và nỗ lực không ngừng từ cộng đồng doanh nghiệp và người dân, hy vọng mục tiêu giảm phát thải và xây dựng nền kinh tế bền vững sẽ sớm trở thành hiện thực.
